paid-only post 6 минут унших

"Ээ мөн дүүрчихсэн өвгөн шүү, ямар их лай ланчгаар..."

"Ээ мөн дүүрчихсэн өвгөн шүү, ямар их лай ланчгаар..."

Туслах дүрийг тэр бүр хүмүүс сайн анзаараад байдаггүй. Харин түүний бүтээсэн  дүр, кинондоо хэлсэн үгнүүдийг хүмүүс маш сайн мэддэг. Хүмүүсийн зүрх сэтгэлд туслах дүрүүдээрээ хоногшиж чадсан хүн бол тэртээ 1963 онд “Аман хуур” киноны “Чи л мэддэг шүү дээ” гэж хэлдэг жижигхэн биетэй дүрлэгэр том нүдтэй Соном өвгөн буюу жүжигчин Т.Цэрэнлхүндэв гуай юм. Хаа явсан газраа хөгжилдөж явдаг түүний амьдралын тухай төдийлөн хүмүүс сайн мэдэхгүй байх. Тэрээр төрөлхийн урлагийн авъяастай хүн байжээ. Арван зургаан настайгаасаа эхлэн урлагийн амьдралд хөл тавьсан байна.

Эхлээд “Аман хуур” кино бүтсэн түүхийг дурдъя.

https://www.history.mn/i/b/1911/C5-ZVJDU2N-7A7RVTM-4LP9CG3-6M
https://www.history.mn/i/b/1911/C5-ZVJDU2N-7A7RVTM-4LP9CG3-6M

1963 онд  хар цагаан киноны зохиолыг долоон бүлэгт багтаан Долгорын Дожоодорж бичиж, алдарт найруулагч Баяндэлгэрийн Жамсрангийн найруулж,  Санжаагийн Дашгалсан зураглаачаар ажилласанаар бүтжээ. Энэхүү кинонд XX зууны бүтээн байгуулалтын нэгээхэн зурвас үеийг харуулах бөгөөд өөрийн орон гэр, хашаа байшингаа хот тохижилтын төлөвлөгөөний дагуу нураахын эсрэг тэмцэж буй Дарь авгайн дүрийг Ардын жүжигчин Мятавын Бадамгарав гайхалтай бүтээсэн. Гэрийн эзэн Соном өвгөн охин Бадамтайгаа хамжаад, дэмжээд ч ганц "дайчин" Дарь авгай дийлдэхгүй. Хөгжмийг хөгжмийн зохиолч Хөдөлмөрийн баатар, Төрийн шагналт, Ардын жүжигчин Дагвын Лувсаншарав бичиж, зураачаар Түдэвийн Гоош, Бадрахын Сумхүү нар ажиллажээ. Охин Бадамын дурлалт хархүү, аман хуур сайхан тоглодог залуугийн дүрд манай орчуулгын киноны нэрт жүжигчин Дагвын Элбэгсайхан агсан бүтээсэн ба түүний энэ дүр кино урлагт хөл тавьсан анхны ажил нь байжээ. Хуучны төрх бүхий Монголын нийслэл  хотод өдөр ирэх тутам шинэ содон барилга нэмэгдэж, орчин үеийн сайхан хот болж байгааг үзүүлэхийн зэрэгцээ хүмүүсийн амьдралд шинэ соёл, хэв маяг бүрэлдэн тогтох явцад шинэ, хуучны зөрчил хүчтэй явагдаж байдгийг энэ кино харуулна. "Хот тохижуулах газар биш, хот бусниулах газар" хэмээн тасхийх Дарь авгай өвгөнийхөө дааж ядсан авдрыг ядах юмгүй ачааллах зэргээр хөгжилтэй олон хэсэг гарна.

Энэ нийтлэлийг зөвхөн төлбөр төлсөн уншигчид зориулсан

Үргэлжлүүлэн уншихын тулд бүртгүүлнэ үү