paid-only post 13 минут унших

Кубын пуужингийн хямрал: Дэлхий цөмийн дайны ирмэг дээр байсан 13 өдөр

1962 оны аравдугаар сард Кубад Зөвлөлтийн цөмийн пуужин илэрснээр Америк, Зөвлөлт Холбоот Улс арван гурван өдрийн турш цөмийн дайны ирмэг дээр зогссон юм. Хүйтэн дайны хамгийн аюултай хямралын түүх.

Кубын пуужингийн байрлалын агаараас авсан тагнуулын зураг
Америкийн тагнуулын онгоцны агаараас авсан Кубын пуужингийн байрлалын зураг, 1962 он.

1962 оны аравдугаар сарын 14-ний үүрээр Америкийн Агаарын цэргийн хүчний хошууч Ричард Хейзер тэнгэрийн хаяаны муруйг харж болох хорин нэгэн мянган метрийн өндөрт нисдэг U-2 тагнуулын онгоцоор Кубын баруун хэсгийн дээгүүр долоон минут орчим нисч, онгоцны доор суурилуулсан том дуран камерын тусламжтайгаар хэдэн мянган зураг авчээ. Тэр хальсыг угааж, Вашингтоны ойролцоох тагнуулын төвд шинжээчид томруулдаг шилээр нэг бүрчлэн ажиглахад Сан-Кристобаль хотын хавьд ой модны дунд урт цилиндр хэлбэрийн зүйлс, тэдгээрийг тээх тэрэг, хөөргөх тавцангийн суурь, кабелийн ул мөр тодорхой харагдаж байлаа.

Шинжээчид тэдгээрийг Зөвлөлтийн дунд тусгалын баллистик пуужингийн байрлал гэж тодорхойлсон бөгөөд тэр пуужин Флоридагаас хэдхэн зуун километрийн зайнаас Вашингтон, Нью-Йорк зэрэг Америкийн олон томоохон хотыг хэдэн минутын дотор цөмийн цэнэгээр цохих чадалтай байв. Дараагийн арван гурван өдөрт дэлхий хүн төрөлхтний түүхэнд цөмийн дайнд хамгийн ойртсон гэж олон түүхчийн үздэг үеийг туулах болно.

Гахайн булангийн сүүдэр

1959 оны нэгдүгээр сард Фидель Кастрогийн удирдсан хувьсгалчид Кубын дарангуйлагч Фульхенсио Батистаг түлхэн унагаасны дараа шинэ засгийн газар Америкийн компаниудын эзэмшлийн газар, үйлдвэрийг улсын мэдэлд авч, Зөвлөлт Холбоот Улстай ойртож эхэлсэн юм. Флоридагаас ердөө зуун тавин километрийн зайд орших арал дээр коммунист засгийн газар бий болж байгаа нь Вашингтоны хувьд Хүйтэн дайны үеийн хамгийн тэвчишгүй аюул мэт санагдаж байлаа.

1961 оны дөрөвдүгээр сард Америкийн Тагнуулын төв газрын бэлтгэсэн мянга гаруй кубын цагаач Кубын өмнөд эргийн Гахайн буланд газардсан ч Кастрогийн арми тэднийг гурав хоногийн дотор бут цохиж, ихэнхийг нь олзолжээ. Шинэ ерөнхийлөгч Жон Кеннедигийн засгийн газрын хувьд энэ нь гутамшигт бүтэлгүйтэл байсан бөгөөд дараагийн жилүүдэд ТТГ "Мангас" нэртэй нууц ажиллагааны хүрээнд Кубад хорлон сүйтгэх ажиллагаа зохион байгуулж, Кастрог хөнөөх олон төлөвлөгөө боловсруулж байсан нь хожим илэрсэн юм.

Хаваны удирдагчид Америк Кубад дахин довтлох нь цаг хугацааны асуудал гэж итгэж байсан бөгөөд энэ айдас тэднийг Москвагаас зэвсэг, цэрэг, хамгаалалтын баталгаа хүсэхэд түлхсэн байлаа.

Хаваны Ла-Кабанья цайз
Хаваны Ла-Кабанья цайз. Өнөөдөр түүний хашаанд 1962 оны хямралын үеийн Зөвлөлтийн пуужингуудыг үзмэр болгон тавьжээ. Зураг: Mariordo / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)

Туркийн пуужингууд

Москвагийн тооцоо зөвхөн Кубын хамгаалалтаар хязгаарлагдахгүй байв. Тэр үед Америк Зөвлөлт Холбоот Улсыг цөмийн зэвсгийн тоогоор олон дахин давж байсан бөгөөд Америкийн тив хоорондын пуужин, стратегийн бөмбөгдөгч онгоцууд Зөвлөлтийн нутгийн аль ч хэсгийг цохих чадвартай байхад Зөвлөлтийн тив хоорондын пуужингийн тоо цөөхөн, найдвар муутай байлаа.

Энэ нийтлэлийг зөвхөн төлбөр төлсөн уншигчид зориулсан

Үргэлжлүүлэн уншихын тулд бүртгүүлнэ үү

Төлбөрийн хуудас бэлдэж байна…